Κατά τη διάρκεια έντονων θερμικών φαινομένων, όπως οι καύσωνες που πλήττουν όλο και πιο συχνά τη χώρα μας, τα ζώα συντροφιάς βρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο θερμοπληξίας. Παρότι οι περισσότεροι κηδεμόνες έχουν τις καλύτερες των προθέσεων, πολλές φορές εφαρμόζουν πρακτικές που βασίζονται σε λανθασμένες αντιλήψεις. Στο άρθρο αυτό, εντοπίζουμε τα πιο συχνά λάθη και παρανοήσεις, και εξηγούμε τι πραγματικά βοηθά τα ζώα να διαχειριστούν τη ζέστη.
1. Μπορώ να βάλω παγάκια στο νερό του σκύλου ή της γάτας μου;
Μύθος: Τα παγάκια μπορεί να προκαλέσουν θερμοπληξία ή σοκ.
Πραγματικότητα: Η προσθήκη πάγου στο νερό είναι ασφαλής για τα υγιή ζώα και μπορεί να βοηθήσει στη διατήρηση της δροσερής θερμοκρασίας του νερού. Ωστόσο, δεν χρησιμοποιούμε παγωμένο νερό σε ζώο που ήδη παρουσιάζει συμπτώματα θερμοπληξίας, καθώς αυτό μπορεί να προκαλέσει αγγειοσύσπαση και να καθυστερήσει την αποβολή θερμότητας.
➡️ Τι να κάνετε: Προσφέρετε πάντα φρέσκο, δροσερό νερό. Μπορείτε να παγώσετε ειδικά σνακ (π.χ. ζωμό χωρίς αλάτι ή λιχουδιές) για να ενισχύσετε την ενυδάτωση τους.
2. Πρέπει να ξυρίσω τον σκύλο ή τη γάτα μου για να δροσιστούν;
Μύθος: Το ξύρισμα βοηθά το ζώο να “αναπνεύσει” καλύτερα και να μειώσει τη θερμοκρασία του.
Πραγματικότητα: Το τρίχωμα των ζώων λειτουργεί ως φυσική θερμομονωτική ασπίδα που τα προστατεύει τόσο από τη θερμότητα όσο και από την υπεριώδη ακτινοβολία. Το ξύρισμα, ιδίως σε φυλές με διπλό τρίχωμα, μπορεί να βλάψει μόνιμα τη δομή του τριχώματος και να αυξήσει τον κίνδυνο θερμοπληξίας και ηλιακών εγκαυμάτων. Στις γάτες, το ξύρισμα χωρίς ιατρική ένδειξη μπορεί να αποτελέσει αιτία έντονου στρες.
➡️ Τι να κάνετε: Βουρτσίζετε συχνά για να απομακρύνετε τις επιπλέον τρίχες του υποστρώματος και να βελτιώσετε την κυκλοφορία του αέρα. Το ξύρισμα να γίνεται μόνο κατόπιν κτηνιατρικής σύστασης.
3. Μπορώ να το βρέξω ή να το κάνω μπάνιο για να δροσιστεί;
Μύθος: Τα ζώα δε χρειάζονται μπάνιο για να δροσιστούν.
Πραγματικότητα: Οι σκύλοι δεν ιδρώνουν όπως οι άνθρωποι. Οι ιδρωτοποιοί αδένες τους βρίσκονται κυρίως στις πατούσες και συμβάλλουν ελάχιστα στη θερμορύθμιση. Ο βασικός μηχανισμός αποβολής θερμότητας είναι το λαχάνιασμα. Ωστόσο, η εφαρμογή χλιαρού νερού στο σώμα βοηθά στη μείωση της θερμοκρασίας μέσω αγωγιμότητας και εξάτμισης. Άρα, η αλήθεια βρίσκεται κάπου στη μέση.
➡️ Τι να κάνετε: Βρέξτε την κοιλιά, τις πατούσες ή τη ράχη με χλιαρό νερό, εφόσον το ζώο το ανέχεται. Αποφύγετε το εξαναγκαστικό μπάνιο, πολλοί σκύλοι και σχεδόν όλες οι γάτες αντιλαμβάνονται το νερό ως απειλητικό ερέθισμα. Εναλλακτικά, χρησιμοποιήστε υγρές πετσέτες ή δροσερές επιφάνειες.
4. Μπορώ να αφήσω το ζώο στο αυτοκίνητο για “μόνο 5 λεπτά”;
Μύθος: Μπορώ να αφήσω τον σκύλο μου στο αυτοκίνητο για λίγα λεπτά χωρίς πρόβλημα.
Απόλυτο ΟΧΙ. Το εσωτερικό του αυτοκινήτου μπορεί να φτάσει τους 60–70°C μέσα σε λίγα λεπτά, ακόμη και με ελαφρώς ανοιχτά παράθυρα.
Η θερμοπληξία είναι θανατηφόρα επείγουσα κατάσταση, με κατάρρευση, νευρολογικά συμπτώματα και πολυοργανική ανεπάρκεια.
➡️ Τι να κάνετε: Ποτέ δεν αφήνουμε ζώο χωρίς επίβλεψη σε σταθμευμένο όχημα, ούτε για “ένα λεπτό”.
5. Αρκεί να έχει σκιά και νερό στο μπαλκόνι;
Μύθος: Τα ζώα προστατεύονται από τη ζέστη στο μπαλκόνι αν έχει σκιά και νερό.
Αλήθεια: Οι εξωτερικοί χώροι (μπαλκόνια, αυλές, ταράτσες) αποκτούν πολύ υψηλές θερμοκρασίες. Το δάπεδο μπορεί να “ψήνει” τις πατούσες και να προκαλεί θερμική καταπόνηση, ακόμα και στη σκιά.
➡️ Τι να κάνετε: Βεβαιωθείτε ότι το ζώο έχει πρόσβαση σε εσωτερικό δροσερό χώρο με επαρκή αερισμό. Μην αφήνετε ποτέ ζώο εγκλωβισμένο σε εξωτερικό χώρο κατά τη διάρκεια καύσωνα.
Θερμοπληξία – Πότε να ανησυχήσετε
Αν δείτε στον σκύλο ή στη γάτα σας τις παρακάτω συμπεριφορές:
• Έντονο λαχάνιασμα
• Σάλια
• Κατάπτωση ή αδυναμία
• Εμετοί/διάρροια
• Κόκκινα ούλα
• Απώλεια συνείδησης, να μοιάζει σαν χαμένος
Τι να κάνετε:
• Μεταφέρετε άμεσα το ζώο σε δροσερό περιβάλλον
• Δροσίστε με χλιαρό νερό (όχι παγωμένο)
• Καλέστε αμέσως τον κτηνίατρό σας
Τι μπορείτε να κάνετε για την Προστασία των Ζώων στον Καύσωνα
-
Παρέχετε φρέσκο νερό σε περισσότερα από ένα σημεία.
-
Αποφεύγετε τις βόλτες τις ζεστές ώρες, π.χ. μεταξύ 12:00–19:00.
-
Χρησιμοποιήστε δροσερά παιχνίδια (π.χ. παγωμένο Kong).
-
Επιτρέψτε στο ζώο να επιλέγει πού θα ξαπλώσει ή θα κινηθεί.
-
Παρακολουθείτε στενά ζώα που ανήκουν στις ευπαθείς ομάδες: ηλικιωμένα ζώα, παχύσαρκα, βραχυκέφαλα ή με καρδιοαναπνευστικά προβλήματα.
Η γνώση μπορεί να σώσει τον σκύλο ή τη γάτα σας
Τα ζώα, είτε τα δικά μας είτε τα αδέσποτα που ζουν στον δρόμο ή σε κάποιο καταφύγιο, βασίζονται σε εμάς για την προστασία τους. Δεν αρκεί η πρόθεση, απαιτείται ορθή πληροφόρηση και πρακτική φροντίδα με σεβασμό στις ανάγκες τους και στη φυσιολογία τους.
Αν έχετε απορίες ή παρατηρείτε ασυνήθιστη συμπεριφορά στο ζώο σας κατά τη διάρκεια του καύσωνα, επικοινωνήστε με τον/την κτηνίατρο σας.